Wat is asset tracking? Uitleg, methoden en toepassingen

Wat is asset tracking? 

Asset tracking is het vastleggen van de locatie, bewegingen, de status en het gebruik van fysieke bedrijfsmiddelen. Dat gebeurt met een tracker of tag op het object, een verbinding die de gegevens doorgeeft en software die alles overzichtelijk toont. Het resultaat: een actueel beeld van de assets in je organisatie. Een basis om op te sturen en te optimaliseren. 

Wat zijn assets? 

Een asset is elk fysiek bedrijfsmiddel met waarde voor je organisatie. In de praktijk gaat het om alles wat beweegt, verplaatst wordt of zoek kan raken. Denk bijvoorbeeld aan: 

• Gemotoriseerd materieel: graafmachines, wielladers, hoogwerkers, heftrucks, aggregaten en compressoren.

• Niet-gemotoriseerd materieel: aanhangers, opleggers, containers, bouwketen, rijplaten, bouwhekken en verkeersmiddelen.

• Klein materieel en gereedschap: trilplaten, meetapparatuur, laadkisten, steigeronderdelen en handgereedschap.

• Ladingdragers en voorraad: pallets, rolcontainers, gasflessen, transportbokken en retouremballage.

• Voertuigen: bedrijfsauto's en vrachtwagens, al vallen die meestal onder fleet management. 

Andere termen voor asset tracking 

Je komt verschillende termen tegen die in de kern hetzelfde betekenen: materieel volgen, materieel tracken, bedrijfsmiddelen volgen en track and trace van materieel. Daarnaast zijn er drie termen die vaak door elkaar lopen: 

• Asset tracking systeem: het geheel van hardware, verbinding en software.

• Asset tracker: de hardware die op het object zit.

• Asset tracking software: het platform waarin de gegevens samenkomen. 

Waarom zou je je assets tracken? 

In kapitaalintensieve sectoren zoals bouw, infra en transport vertegenwoordigt materieel een groot deel van het vermogen. Toch heb je zonder asset tracking geen betrouwbaar overzicht van je assets en waar ze zich bevinden. Dat kost geld. In diefstal, in zoektijd, in onnodige aanschaf en in stilstand. 

Diefstal en verlies beperken 

Diefstal is voor veel bedrijven de directe aanleiding om met asset tracking te beginnen. Het Criminaliteitsrapport voor de Bouwsector 2025 van BauWatch, gebaseerd op een enquête onder 400 Nederlandse bouwprofessionals, laat zien hoe groot de impact is: 

• 59% zag de criminaliteit op bouwplaatsen toenemen ten opzichte van het jaar ervoor. 

• 48% kreeg te maken met projectvertraging door criminaliteit, gemiddeld één tot vier weken. 

• 45% werkte aan een project waarbij gestolen materiaal moest worden vervangen. 23% werkte aan een project dat daardoor over budget ging. 

• Volgens 53% van de respondenten wordt klein en elektrisch gereedschap het vaakst gestolen. 

• Slechts 16% meldt dat trackers worden gebruikt op de locaties waar zij werken. 

In transport speelt hetzelfde. Volgens Stichting Verzekeringsbureau Voertuigcriminaliteit verdwenen in 2024 in Nederland 1.750 vrachtauto's, waarvan er 862 zijn teruggevonden. Dat betekent dat ongeveer de helft van de gestolen vrachtauto's niet teruggevonden is. 

Asset tracking voorkomt diefstal niet op zichzelf. Wel signaleert het systeem direct wanneer materieel beweegt waar of wanneer dat niet hoort, bijvoorbeeld buiten werktijd of buiten een ingestelde zone. Zo vergroot je de kans om het terug te vinden en kun je sneller aangifte doen. 

Minder zoektijd en minder dubbele aanschaf 

Niet al het verlies is diefstal. Vaak raakt materieel simpelweg uit beeld. Het blijft achter na afronding van een project, staat langer dan gepland bij een onderaannemer of wordt ingezet op een andere locatie dan geregistreerd. Zolang onbekend is waar het staat, kost dat zoektijd of wordt er bijgehuurd. Dat leidt tot onnodige huurkosten en tot aanschaf van middelen die je al in bezit hebt. 

Betere inzet en planning 

Met actuele locatie- en gebruiksdata zie je welk materieel veel wordt ingezet en welk materieel stilstaat. Zo verdeel je materieel op basis van feiten over projecten en klanten. En zie je ook waar je machinepark groter is dan nodig. 

Onderhoud op basis van gebruik 

Veel materieel wordt onderhouden op basis van draaiuren of kilometers. Worden die automatisch geregistreerd, dan plan je onderhoud op het moment dat het echt nodig is. Dat verkleint de kans op onverwachte uitval en verlengt de levensduur van je materieel. 

Nauwkeurige facturatie en nacalculatie 

Verhuur je materieel of belast je het door aan projecten? Dan laat asset tracking zien hoe lang materieel waar is ingezet. Dat maakt facturatie en nacalculatie controleerbaar en voorkomt discussie achteraf. 

Minder administratie 

Lijsten en spreadsheets lopen vaak achter op de werkelijkheid. Automatische registratie neemt een groot deel van dat werk over. Je krijgt betrouwbaardere gegevens, met minder inspanning van je medewerkers. 

Hoe werkt asset tracking? 

Elk asset tracking systeem bestaat uit drie bouwstenen: hardware, een verbinding en software. Samen bepalen ze hoe nauwkeurig, hoe actueel en hoe betaalbaar het volgen van een asset is. 

Hardware: tracker of tag 

Elke asset krijgt een tracker of tag, die de asset identificeert of de locatie ervan bepaalt. Dat kan een GPS-tracker zijn die zelf zijn positie bepaalt. Of een tag die alleen een unieke code uitzendt of laat uitlezen. Trackers op gemotoriseerd materieel gebruiken vaak de stroomvoorziening van de machine of het voertuig. Trackers en tags op materieel zonder stroom werken vaak op een eigen batterij. 

Verbinding: van asset naar platform 

De gegevens moeten van asset naar een centraal systeem. Een GPS-tracker verstuurt zijn positie meestal via het mobiele netwerk, bijvoorbeeld via LTE-M of NB-IoT. Dat zijn netwerktechnieken die speciaal zijn ontworpen voor apparaten die weinig data versturen en lang op een batterij moeten werken. Andere oplossingen gebruiken een laagvermogennetwerk zoals LoRaWAN. Tags zonder eigen verbinding worden uitgelezen door een lezer of gateway in de buurt, die de gegevens doorstuurt. 

Software: overzicht en signalering 

In het platform komen alle gegevens samen. Daar zie je bijvoorbeeld waar elk asset staat en hoeveel draaiuren er zijn gemaakt. Ook historische data is vaak terug te zien, zodat je weet waar een asset op een bepaald moment was. 

Geofencing en meldingen 

Door middel van asset tracking gecombineerd met geofencing zijn er in dit soort systemen vaak meldingen in te stellen. Met geofencing stel je virtuele zones in, zoals een bouwplaats, een depot of een klantlocatie. Verlaat een asset die zone, dan krijg je een melding. Zo kun je direct handelen, in plaats van achteraf te ontdekken dat iets weg is. 

Welke manieren zijn er om assets te tracken? 

Er zijn zes gangbare methoden, van handmatig tot volledig automatisch. Ze verschillen in bereik, nauwkeurigheid, energieverbruik en de hoeveelheid handwerk die ze vragen. 

Handmatige registratie 

Papieren lijsten, uitgiftekaarten en spreadsheets zijn de oudste vorm van asset tracking. Ze vragen geen investering in techniek, maar zijn afhankelijk van discipline en erg foutgevoelig. Handmatige registratie werkt daarom vooral bij kleine aantallen op één vaste locatie. 

Barcodes en QR-codes 

Een label met een barcode of QR-code geeft elk asset een unieke identiteit. Bij uitgifte of retour scan je het label met een scanner of smartphone. Dat is snel en goedkoop. Maar de registratie vindt alleen plaats op het moment van scannen. Tussen twee scans weet je niet waar de asset is. 

RFID-tags 

RFID staat voor radiofrequentie-identificatie. Een RFID-tag wisselt draadloos gegevens uit met een lezer of gateway, zonder zichtlijn en zonder dat iemand hoeft te scannen. Er zijn twee soorten: passieve en actieve tags. 

Passieve RFID-tags hebben geen eigen batterij. Ze worden geactiveerd door het signaal van een lezer en hebben een bereik van enkele centimeters tot enkele meters. Je ziet ze vooral bij poorten, magazijnen en uitgiftepunten. 

Actieve RFID-tags hebben wel een eigen batterij en zenden zelf met vaste tussenpozen een signaal uit. Ze zenden vaak in de sub-GHz-band: frequenties onder de 1 gigahertz, in Europa meestal rond 868 MHz. Bluetooth en wifi zenden op 2,4 GHz. Signalen op die lagere frequenties reiken verder en dringen beter door obstakels. Wil je materieel buiten en onderweg volgen? Dan is actieve RFID vaak de best passende keuze. 

Bluetooth Low Energy (BLE) 

BLE-tags zenden met regelmaat een signaal uit dat wordt opgevangen door een gateway of smartphone in de buurt. Ze verbruiken relatief weinig energie en gaan daardoor redelijk lang mee op een batterij. Het bereik is wel beperkt. Standaard BLE-tags reiken doorgaans tientallen meters, afhankelijk van de tag en de omgeving. Dat is kleiner dan bij actieve RFID.  

GPS-trackers met mobiele verbinding 

Een GPS-tracker bepaalt zelf zijn positie via satellieten en verstuurt die via het mobiele netwerk. Dat werkt overal waar satellietontvangst en netwerkdekking is. GPS is daardoor een veelgebruikte methode voor waardevol en mobiel materieel. Binnen gebouwen en in afgesloten containers is de ontvangst wel beperkt. En omdat een GPS-tracker een eigen ontvanger en mobiele verbinding nodig heeft, vraagt hij meer energie en montageruimte dan een tag. 

LoRaWAN en andere laagvermogennetwerken 

LoRaWAN is een netwerk voor apparaten die kleine hoeveelheden data over grote afstand versturen. Trackers op dit netwerk werken jarenlang op een batterij, maar versturen minder vaak en minder gedetailleerde gegevens. Ze passen bij assets die weinig bewegen, of waarbij een globale locatie voldoende is. 

Wat zijn asset tags? 

Een asset tag is een compact label of apparaatje dat je aan een bedrijfsmiddel bevestigt. Het geeft dat asset een unieke digitale identiteit. Een tag bepaalt meestal niet zelf zijn locatie. Die volgt uit waar en wanneer de tag wordt uitgelezen. 

Wat is het verschil met een GPS-tracker? 

Een GPS-tracker heeft een eigen satellietontvanger en een mobiele verbinding. Hij bepaalt zelf zijn positie en verstuurt die. Een actieve asset tag zendt data naar de gateway, zonder eigen GPS. Dat maakt een tag kleiner en zuiniger. Hij is afhankelijk van een gateway in de buurt. 

Hoe werkt het gateway-principe? 

Een gateway is een apparaat met eigen positiebepaling en verbinding, dat tags in de buurt registreert. Zo'n gateway zit bijvoorbeeld in een bedrijfswagen, op een vrachtwagen of op een vaste locatie zoals een depot of werkkeet. De gateway leest de data van de tag uit. Zo verschijnt ook materieel zonder eigen GPS gewoon op de kaart. 

Wat is de beste manier om je assets te tracken? 

Voor bedrijfsmiddelen zonder eigen stroomvoorziening is actieve RFID vaak de best passende methode. De tags hebben een groot bereik, houden verbinding in lastige omgevingen en gaan jaren mee op één batterij. GPS heeft de voorkeur bij assets die langdurig op afgelegen plekken staan, buiten het bereik van een gateway. 

Welke methode past bij welk asset? Stel jezelf deze vier vragen: 

1. Heeft de asset een eigen stroomvoorziening? Gemotoriseerd materieel kan een GPS-tracker van stroom voorzien. Deze hardware kan vaak ook worden aangesloten op de CAN-bus en levert dan naast de locatie ook machine- of voertuigdata. Bij materieel zonder stroom is de batterijduur leidend. Een GPS-tracker op batterij verbruikt meer stroom dan een RFID-tag. De batterij van een RFID-tag gaat daardoor vaak jaren mee.

2. In welke omgeving staat de asset? Staal, beton en glas verzwakken radiosignalen. Actieve RFID-tags in de sub-GHz-band houden vaker verbinding waar signalen op hogere frequenties wegvallen. Standaard Bluetooth-tags reiken doorgaans tientallen meters. Dat kan volstaan binnen, op korte afstand van een ontvanger, of als medewerkers met hun smartphone scannen. Buiten dat bereik valt het signaal weg. Dat maakt actieve RFID inzetbaar in de meeste omstandigheden, van werkplaats tot bouwplaats.

3. Komt de asset regelmatig in de buurt van een gateway? Bij RFID en Bluetooth is de nabijheid van een gateway belangrijk. Door het grotere bereik van RFID heb je daarvoor minder gateways nodig. Hoe dichter het netwerk van gateways, hoe actueler de locatie. Staat een asset lange tijd alleen op een afgelegen plek? Dan komt het niet langs een gateway en is een GPS-tracker de betere keuze.

4. Om hoeveel stuks gaat het? Bij honderden of duizenden items wegen de kosten en het beheer per stuk zwaar. Een RFID-tag heeft geen GPS-module en geen simkaart. Dat maakt RFID geschikt voor grote aantallen. 

Waarom een combinatie vaak het beste werkt 

Een GPS-tracker op elk item is voor klein materieel zelden haalbaar. Daarom kiezen veel organisaties voor een gelaagde aanpak: 

• Groot en waardevol materieel met stroomvoorziening krijgt een eigen GPS-tracker. 

• Materieel zonder stroom krijgt een RFID-tag, die wordt uitgelezen door een gateway in het voertuig dat het vervoert of op de locatie waar het staat. 

• Assets op afgelegen plekken krijgen een GPS-tracker op batterij. 

Zo weet je van al je materieel waar het is, op een manier die past bij de waarde en het gebruik. 

Wat is het verschil tussen asset management en asset tracking? 

Asset management is het beheer van bedrijfsmiddelen over hun hele levenscyclus. Asset tracking is het vastleggen van waar die middelen zijn, hoe ze presteren en hoe ze bewegen. Kort gezegd: asset tracking levert de gegevens waarop asset management stuurt. De twee termen worden vaak als synoniemen gebruikt, maar ze beschrijven verschillende niveaus. 

Twee betekenissen van asset management 

De term asset management wordt in twee werelden gebruikt. In de financiële wereld staat het voor vermogensbeheer: het beheren van beleggingen zoals aandelen, obligaties en fondsen. In de technische en operationele wereld gaat het om het beheer van fysieke bedrijfsmiddelen, zoals machines, voertuigen, installaties, gebouwen en infrastructuur. In dit artikel gaat het over die tweede betekenis. 

Asset management: waarde halen uit fysieke assets 

Asset management draait om het halen van zoveel mogelijk waarde uit je fysieke bedrijfsmiddelen. Dat vraagt om een balans tussen prestaties, risico's en kosten. Die balans speelt over de hele levenscyclus van een asset: van aanschaf via inzet en onderhoud tot vervanging of afstoting. 

Asset management beantwoordt vragen als: 

• Welk materieel heb je nodig? 

• Wanneer wordt het onderhouden en gekeurd? 

• Wanneer is vervanging gunstiger dan reparatie? 

• Wat is de restwaarde? 

Planmatig onderhoud verkleint de kans op onverwachte stilstand en dure reparaties. Dat verhoogt de veiligheid en betrouwbaarheid van je materieel. 

Asset tracking: de operationele werkelijkheid 

Asset tracking beantwoordt de operationele vragen: waar je assets zijn, hoe ze presteren en hoe ze bewegen. Het levert feiten over de dagelijkse inzet. Zonder die feiten rust asset management op aannames, zoals een geschat aantal draaiuren of een verouderde lijst met locaties. 

Wat is het verschil tussen fleet management en asset tracking? 

Fleet management richt zich op voertuigen en de mensen die ermee rijden. Asset tracking richt zich op alle fysieke bedrijfsmiddelen, ook als ze geen motor of bestuurder hebben. Het verschil zit in het object en in de vragen die je ermee beantwoordt. 

Fleet management 

Fleet management gaat over het beheer van een wagenpark. Denk aan vragen als: 

• Waar rijden je voertuigen? 

• Welke ritten zijn gereden? 

• Hoe is het rijgedrag? 

• Wat is het brandstofverbruik? 

• Wanneer is onderhoud nodig? 

Ook ritregistratie en het naleven van regels rond rij- en rusttijden vallen hieronder. De bestuurder speelt daarin een centrale rol. 

Asset tracking 

Asset tracking gaat over het volgen van bedrijfsmiddelen, ongeacht of ze rijden, getrokken worden of stilstaan. Het beantwoordt vragen als: waar is het materieel, wie heeft het in gebruik, hoeveel draaiuren heeft het gemaakt en staat het nog op de juiste locatie?  

Waar fleet management en asset tracking samenkomen 

In de praktijk lopen de twee in elkaar over. Een vrachtwagen trekt een oplegger, een bedrijfswagen vervoert gereedschap, een dieplader brengt een graafmachine naar een project. Volg je voertuigen en materieel in aparte systemen? Dan zie je maar de helft van het beeld. Komen ze samen in één platform, dan zie je welk materieel met welk voertuig onderweg is en waar het is afgeleverd. 

Asset tracking in de praktijk 

Asset tracking wordt gebruikt in elke sector waar waardevolle middelen verplaatsen, verspreid staan of door meerdere mensen worden gebruikt. De vragen verschillen per sector. De principes blijven gelijk. 

Bouw 

In de bouw staat materieel verspreid over wisselende projecten. Machines, aggregaten, gereedschap en ander materieel gaan van bouwplaats naar bouwplaats en worden gedeeld door ploegen en onderaannemers. Bouwplaatsen zijn bovendien een bekend doelwit voor diefstal. Met asset tracking zie je wat er op welk project staat, wat na afronding is achtergebleven en wat buiten werktijd beweegt. 

Infra 

Infraprojecten strekken zich vaak uit over kilometers, langs wegen, spoor en waterwegen. Naast zwaar materieel gaat het om grote aantallen verplaatsbaar materieel. Die hoeveelheid is handmatig nauwelijks bij te houden. Met inzicht in aantallen en locaties voorkom je dat materieel achterblijft of dubbel wordt ingezet. 

Transport en logistiek 

In transport gaat het bijvoorbeeld over opleggers, aanhangers, containers en ladingdragers. Een trekker en een oplegger worden regelmatig ontkoppeld en met andere combinaties ingezet. Met asset tracking zie je waar elke oplegger staat, met welk voertuig hij onderweg is en hoe lang hij al stilstaat bij een klant. Dat helpt bij de planning en bij het terugvinden van ladingdragers die niet retour komen. 

Verhuur 

Als verhuurbedrijf heb je je materieel per definitie buiten de deur. Locatie- en gebruiksdata laten zien waar materieel staat, hoe intensief het wordt gebruikt en wanneer het onderhoud nodig heeft. Dat ondersteunt nauwkeurige facturatie en een tijdige retourplanning. 

Lees een praktijkvoorbeeld

Andere sectoren 

Ook buiten bouw, infra en transport wordt asset tracking breed ingezet: 

• Groenvoorziening en gemeentelijke diensten: maaimachines, aanhangers, strooiers en kleine machines verspreid over meerdere locaties. 

• Industrie en productie: herbruikbare emballage, gereedschap, meetapparatuur en interne transportmiddelen. 

• Installatietechniek en service: gereedschap en meetapparatuur die met monteurs meereizen in bedrijfswagens. 

• Evenementen: hekken, podiumdelen, aggregaten en verlichting die per evenement worden opgebouwd en afgevoerd. 

Asset tracking bij GPS-Buddy 

GPS-Buddy ontwikkelt eigen hardware, firmware en software voor asset tracking. Zo krijgt elk type asset de techniek die past bij de waarde en het gebruik ervan. Alle gegevens komen samen in het platform Flowter. 

XT-4: de gateway in voertuigen en machines 

De XT-4 is het centrale apparaat van GPS-Buddy. Hij leest gegevens uit via de CAN-bus en bepaalt de positie via GPS. Zo levert de XT-4 locatie, draaiuren en machinegegevens van voertuigen en gemotoriseerd materieel. Daarnaast werkt de XT-4 als gateway voor asset tags: tags in de buurt worden automatisch uitgelezen en krijgen de locatie van de XT-4 mee. Voor opleggers is er de XT-4 Rugged, die ook EBS-gegevens van de trailer uitleest. 

RFID asset tags: zicht op materieel zonder stroomvoorziening 

Voor materieel zonder eigen stroomvoorziening zijn er de RFID asset tags van GPS-Buddy. Bevestigd op materieel geven ze niet alleen de locatie, maar ook gebruiksdata zoals draaiuren, tot acht jaar lang op één batterij. 

RFID-technologie betekent: geen dure GPS-module, geen simkaart en geen zware batterij. Het signaal van de tags reikt tien keer zo ver als een industrieel Bluetooth-signaal. Daardoor dringt het ook makkelijker door  beton en andere obstakels. 

De tags zijn er in verschillende uitvoeringen: van een compacte tag voor klein materieel tot tags met extra bereik of met sensoren voor temperatuur en luchtvochtigheid. Voor vrijwel elke situatie is er een passende tag. 

AT-4: GPS-tracker voor assets buiten bereik van een gateway 

Voor assets die zelfstandig achterblijven of buiten het bereik van een gateway staan, is er de AT-4. Deze tracker heeft een eigen GPS en een 4G-verbinding. Daarmee is hij geschikt voor aanhangers, containers, aggregaten en ander materieel dat los van een voertuig op een afgelegen locatie staat. 

Asset tracking gaat verder dan weten waar je materieel is 

Asset tracking begint bij de vraag waar je materieel is. Dat alleen al scheelt zoekwerk, bijhuur en verlies. Met Asset Tracking van GPS-Buddy weet je meer dan alleen de locatie van assets. Je ziet bijvoorbeeld hoe lang materieel is ingezet, met welk voertuig het wordt vervoerd en of het materieel een bepaald gebied heeft verlaten. 

De echte waarde ontstaat wanneer die gegevens samenkomen met data uit je voertuigen, machines en mensen. Dan verschuift het beeld van losse assets naar je complete organisatie. In hetzelfde platform waar je de locatie van je materieel ziet zie je ook wat je wagen- en machinepark uitstoot, hoe je chauffeurs rijden, wat een rit werkelijk kost en wanneer onderhoud of een keuring nodig is. Zo krijg je zicht op hoe je organisatie als geheel presteert. GPS-Buddy brengt al die gegevens samen in Flowter, onder de noemer Asset Intelligence. Data wordt inzicht, inzicht wordt beslissing. 

Benieuwd hoe onze oplossingen kunnen bijdragen aan jouw organisatie? 

 Lees over Asset Tracking bij GPS-Buddy   Vraag een gratis demo aan